Σταύρος Ξαρχάκος vs Μάνος Χατζιδάκις

Η πραγματικότητα είναι σκληρή.
Το κείμενο αυτό γράφτηκε με αφορμή τις πρόσφατες παραστάσεις του Σταύρου Ξαρχάκου σε έργα του Μάνου Χατζιδάκι. Σκέφτηκα να σκαλίσω λίγο την ιστορία, έτσι ώστε να θυμηθούμε που έχει ρίζα αυτή η συνάντηση, όμως τα γεγονότα μας ξεπερνούν. Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 ο Σταύρος Ξαρχάκος ήταν εκείνος που διεύρυνε τον κύκλο του λεγόμενου έντεχνου τραγουδιού – διασπώντας, κατά κάποιο τρόπο, το δίπολο Θεοδωράκης-Χατζιδάκις, ως «ο τρίτος» – κερδίζοντας με το έργο του και τις θαυμάσιες μουσικές του, που, εν πρώτοις, έγραψε για το θέατρο και τον κινηματογράφο, τη θέση πλάι στους θεμελιωτές του σύγχρονου ελληνικού τραγουδιού.

Η πρώτη φορά που ο Ξαρχάκος ενορχήστρωσε Μάνο Χατζιδάκι ήταν το 1972 στον προσωπικό δίσκο της Νάνας Μούσχουρη, Σπίτι Μου Σπιτάκι μου, σε στίχους Νίκου Γκάτσου. Εκεί ο Ξαρχάκος ενορχήστρωσε 4 τραγούδια σε μουσική του Μάνου Χατζιδάκι, τα: Δεν είχες όνομα, Η μικρή Ραλλού, Κάνε τη ζωή δροσιά και Σερενάτα. Λίγο πριν, όμως, είχε μελοποιήσει ποιήματα από την ποιητική του συλλογή Μυθολογία, τα οποία, για λόγους που γνωρίζει ο συνθέτης, δεν κυκλοφόρησαν. Ανάμεσα στα τραγούδια εκείνα ήταν και τα: Δύο τραγούδια για τον Ρόννη και Το ποτάμι, απ’ τα οποία παρουσιάζουμε τα ντοκουμέντα της Λογοκρισίας.

20 περίπου χρόνια αργότερα, το 1993, ο Σταύρος Ξαρχάκος συνεργάστηκε και πάλι με τη Νάνα Μούσχουρη και συμπεριέλαβε στον δεύτερο δίσκο της συνεργασίας τους, 3 τραγούδια σε ποίηση Μάνου Χατζιδάκι από την ποιητική συλλογή Μυθολογία: Κρίση, Το ποτάμι, Μαρία-Ελένη. Το 1969, είχε καταθέσει και το δικό του τραγουδιστικό Αφιέρωμά στον Μάνο σε στίχους Ιάκωβου Καμπανέλλη, το οποίο στο δίσκο Κόσμε Αγάπη Μου είχε ερμηνεύσει ο Σταμάτης Κόκοτας.

Το τραγούδι, όμως, είχε την τύχη να ηχογραφηθεί και με τη φωνή του Σταύρου Ξαρχάκου σε μια μοναδική εκτέλεση, την οποία (παρ’ ότι παραμένει ανέκδοτη) έχετε την δυνατότητα να ακούσετε εδώ.

Αφιέρωμα στον Μάνο 
(Σταύρου Ξαρχάκου – Ιάκωβου Καμπανέλλη)

Το κυπαρίσσι το ψηλό
το χάρτινο φεγγάρι
κι ο Κυρ Αντώνης μοναχός
δική σου η ζωγραφιά.

Τραγούδια πήρε η γειτονιά
κι οι δρόμοι τα όνειρά του
κοπέλες μ' άσπρα σεργιανούν
κι αγόρια με φτερά.

Το φίδι στην κρυφή σπηλιά
κι η Τρώισσα στο μπαλκόνι
λευκή αχιβάδα στο γιαλό
σημάδια μυστικά.

Ποια παραμύθια περπατάς
ποια μάνα σε ταΐζει
αλάτι, μέλι και ψωμί
κι αθάνατο νερό.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Το τραγούδι αλλιώς, στο email σας!

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα στο χώρο της καλής μουσικής!